چطور کسبوکارم را آنلاین کنم؟ راهنمای گامبهگام
چطور کسبوکارم را آنلاین کنم؟ راهنمای گامبهگام
اگر تا امروز بیشتر مشتریهایتان از طریق معرفی دوستان، تماس تلفنی، مراجعه حضوری یا شبکههای اجتماعی به شما رسیدهاند، شاید این سؤال برایتان پیش آمده باشد: چطور کسبوکارم را آنلاین کنم؟
آنلاین کردن کسبوکار لزوماً به این معنی نیست که یک فروشگاه اینترنتی بزرگ راه بیندازید یا از همان روز اول همه فرایندهای کسبوکارتان دیجیتال شوند. برای شروع کافی است کاری کنید که مشتری بتواند شما را در اینترنت پیدا کند، بفهمد چه کاری انجام میدهید، به شما اعتماد کند و راه مشخصی برای تماس، ثبت درخواست یا خرید داشته باشد.
در این راهنما مسیر آنلاین کردن یک کسبوکار را قدمبهقدم بررسی میکنیم؛ از انتخاب دامنه و ساخت سایت تا حضور در گوگل، تولید محتوا و جذب مشتری.
قدم اول: مشخص کنید از آنلاین شدن چه میخواهید
قبل از ساخت سایت یا ایجاد صفحه در شبکههای اجتماعی، باید بدانید هدف شما از حضور آنلاین چیست. ممکن است بخواهید مشتری بیشتری پیدا کنید، خدماتتان را معرفی کنید، نمونهکارها را نمایش دهید، سفارش بگیرید، محصول بفروشید یا اعتبار بیشتری برای کسبوکارتان ایجاد کنید.
پاسخ این سؤال تعیین میکند در مراحل بعدی به چه ابزارهایی نیاز دارید. مثلاً یک عکاس ممکن است بیشتر به سایتی برای نمایش نمونهکار و دریافت درخواست همکاری نیاز داشته باشد، در حالی که یک فروشگاه ممکن است به معرفی محصولات و دریافت سفارش آنلاین احتیاج داشته باشد.
لازم نیست از روز اول همه امکانات را داشته باشید. اول مشخص کنید مشتری قرار است بعد از پیدا کردن شما چه کاری انجام دهد.
قدم دوم: اطلاعات اصلی کسبوکارتان را آماده کنید
قبل از ساخت هر چیزی، اطلاعات پایه کسبوکارتان را یکجا جمع کنید. نام کسبوکار، توضیح کوتاه درباره فعالیت، خدمات یا محصولات، شماره تماس، آدرس، ساعت کاری، تصاویر، نمونهکارها، شبکههای اجتماعی و راههای ارتباط با مشتری از مهمترین اطلاعاتی هستند که به آنها نیاز خواهید داشت.
این اطلاعات بعداً در سایت، Google Maps، شبکههای اجتماعی و سایر کانالها استفاده میشوند. بهتر است اطلاعات اصلی در همه این کانالها یکسان باشند؛ مثلاً اگر شماره تلفن شما در سایت با شماره موجود در Google Maps متفاوت باشد، ممکن است مشتری را سردرگم کنید.
قدم سوم: یک دامنه برای کسبوکارتان انتخاب کنید
دامنه همان آدرس سایت شما در اینترنت است؛ مثل:
yourbusiness.com
بهتر است دامنه تا جای ممکن کوتاه، ساده و نزدیک به نام برند باشد. اگر هنوز بین چند نام برای کسبوکارتان مردد هستید، بهتر است قبل از نهایی کردن نام، آزاد بودن دامنه مرتبط را هم بررسی کنید؛ چون دامنه ممکن است سالها بخشی از هویت آنلاین برند شما باشد.
اگر میخواهید دقیقتر بدانید دامنه چیست، DNS چگونه کار میکند و چه تفاوتی بین .ir و .com وجود دارد، مقاله «دامنه چیست و چگونه کار میکند؟» را بخوانید.
قدم چهارم: سایت کسبوکارتان را بسازید
یکی از مهمترین بخشهای حضور آنلاین، داشتن فضایی است که کنترل آن در اختیار خودتان باشد. شبکههای اجتماعی مفید هستند، اما صفحه اینستاگرام یا حساب شما در یک پلتفرم دیگر کاملاً تحت کنترل شما نیست؛ قوانین، الگوریتمها و حتی دسترسی کاربران به این پلتفرمها ممکن است تغییر کند.
سایت فضایی است که میتوانید اطلاعات کسبوکارتان را به شکل مرتب و قابل کنترل در آن قرار دهید. برای شروع هم لازم نیست سایت پیچیدهای داشته باشید. یک سایت ساده با معرفی کسبوکار، خدمات یا محصولات، نمونهکارها، درباره ما و راههای ارتباطی برای بسیاری از کسبوکارهای کوچک کافی است.
آیا برای ساخت سایت باید برنامهنویسی بلد باشم؟
خیر. امروزه برای ساخت یک سایت ساده الزاماً نیازی به دانش برنامهنویسی ندارید. سایتسازها به شما اجازه میدهند با استفاده از قالبها و بخشهای آماده سایت خودتان را ایجاد و محتوای آن را بدون کدنویسی مدیریت کنید.
این روش برای کسبوکارهایی مناسب است که میخواهند سریعتر وارد فضای آنلاین شوند و برای هر تغییر کوچک به برنامهنویس وابسته نباشند. در مقاله «ساخت سایت بدون کدنویسی؛ راهنمای کامل برای کسبوکارها» درباره این روش بیشتر توضیح دادهایم.
قدم پنجم: مشخص کنید مشتری چطور باید با شما ارتباط بگیرد
یکی از رایجترین اشتباهات سایتهای کسبوکار این است که اطلاعات زیادی ارائه میدهند اما مسیر تماس مشخصی ندارند. مشتری نباید برای پیدا کردن شماره تلفن یا راه ثبت درخواست داخل سایت جستوجو کند.
بسته به مدل کسبوکارتان میتوانید تماس تلفنی، فرم تماس، واتساپ، شبکههای اجتماعی، ثبت درخواست، رزرو یا سفارش آنلاین را در دسترس قرار دهید. در هر صفحه مهم سایت باید مشخص باشد قدم بعدی مشتری چیست.
مثلاً اگر خدمات نصب کولر ارائه میدهید، بعد از توضیح خدمات باید دکمه یا مسیر واضحی برای تماس یا ثبت درخواست وجود داشته باشد.
قدم ششم: کسبوکارتان را در گوگل معرفی کنید
یکی از مهمترین دلایل آنلاین شدن این است که وقتی مشتری درباره شما یا خدماتتان در گوگل جستوجو میکند، بتواند شما را پیدا کند.
اگر کسبوکار حضوری دارید، حضور در Google Maps اهمیت بیشتری پیدا میکند. کاربر ممکن است عبارتی مثل «کافه نزدیک من» یا «تعمیرگاه خودرو در ونک» را جستوجو کند و مستقیماً از طریق نقشه با یک کسبوکار آشنا شود.
برای کسبوکارهای ایرانی باید در نظر داشت که Google Business Profile بهصورت رسمی در ایران پشتیبانی نمیشود، اما امکان پیشنهاد مکان کسبوکار در Google Maps وجود دارد. در مقاله «معرفی کسبوکار در گوگل؛ چطور در گوگل و گوگل مپ دیده شویم؟» این مسیر را قدمبهقدم توضیح دادهایم.
قدم هفتم: شبکههای اجتماعی مناسب را انتخاب کنید
آنلاین شدن به معنی حضور در تمام شبکههای اجتماعی نیست. بهتر است جایی حضور داشته باشید که مشتریان شما واقعاً از آن استفاده میکنند.
بسته به نوع کسبوکار ممکن است اینستاگرام برای نمایش نمونهکار و محصولات مناسب باشد، لینکدین برای خدمات B2B کاربرد بیشتری داشته باشد یا پیامرسانها برای ارتباط مستقیم با مشتری مهمتر باشند. بهجای اینکه پنج حساب نیمهفعال داشته باشید، بهتر است روی یک یا دو کانال اصلی تمرکز کنید.
سایت و شبکههای اجتماعی هم بهتر است به یکدیگر متصل باشند. کاربری که شما را در شبکه اجتماعی پیدا میکند میتواند برای دیدن اطلاعات کاملتر وارد سایت شود و کاربری که از گوگل وارد سایت شده میتواند شبکههای اجتماعی شما را هم پیدا کند.
در مقاله آینده «سایت یا اینستاگرام؛ کدام برای کسبوکار بهتر است؟» میتوان این موضوع را دقیقتر بررسی کرد.
قدم هشتم: اعتماد مشتری را بسازید
صرف حضور در اینترنت برای فروش کافی نیست. کاربری که برای اولین بار با شما آشنا میشود باید دلیلی برای اعتماد کردن داشته باشد.
تصاویر واقعی کسبوکار، نمونهکارهای قبلی، توضیح واضح خدمات، سابقه فعالیت، اطلاعات تماس واقعی، آدرس، نظر مشتریان، پاسخ به سؤالهای رایج و شرایط مشخص خدمات همگی میتوانند تصمیمگیری را برای مشتری سادهتر کنند.
بهخصوص برای کسبوکاری که هنوز برند شناختهشدهای نیست، سایت باید به این سؤال کاربر پاسخ دهد: «چرا باید به این کسبوکار اعتماد کنم؟»
قدم نهم: برای خدمات اصلی صفحه جداگانه بسازید
یکی از اشتباهات رایج این است که تمام خدمات کسبوکار در یک پاراگراف کوتاه نوشته شوند.
فرض کنید شرکتی خدمات طراحی داخلی، بازسازی ساختمان، طراحی آشپزخانه و طراحی دفتر کار ارائه میدهد. بهتر است علاوه بر صفحه معرفی کلی، برای هر خدمت مهم یک صفحه جداگانه وجود داشته باشد.
این کار هم به مشتری اجازه میدهد اطلاعات دقیقتری دریافت کند و هم به موتورهای جستوجو کمک میکند موضوع هر صفحه را بهتر درک کنند. مثلاً کسی که «بازسازی آپارتمان در تهران» را جستوجو میکند بهتر است وارد صفحهای شود که دقیقاً درباره همین خدمت است، نه یک صفحه عمومی که دهها سرویس مختلف را در چند خط معرفی کرده است.
قدم دهم: با سئو کاری کنید مشتری از گوگل شما را پیدا کند
بعد از ساخت سایت، قدم بعدی این است که روی دیدهشدن صفحات آن در موتورهای جستوجو کار کنید. اینجاست که سئو یا SEO وارد میشود.
سئو مجموعه اقداماتی است که کمک میکند گوگل محتوای سایت را بهتر پیدا و درک کند و کاربران مرتبط بتوانند صفحات شما را در نتایج جستوجو ببینند.
مثلاً یک قنادی ممکن است بخواهد برای جستوجوهایی مثل «سفارش کیک تولد»، «کیک سفارشی در تهران» یا «قیمت کیک تولد» دیده شود. برای این کار باید صفحات و محتوایی داشته باشد که واقعاً به این نیازها پاسخ دهند.
در مقاله «سئو چیست و چگونه کار میکند؟» مفاهیم اصلی SEO را کاملتر توضیح دادهایم.
قدم یازدهم: درباره سؤالهای مشتریان محتوا تولید کنید
یکی از بهترین روشها برای پیدا کردن موضوع محتوا این است که ببینید مشتریان مرتب چه سؤالهایی از شما میپرسند.
مثلاً اگر یک سالن زیبایی دارید، مشتریان ممکن است درباره مراقبت بعد از کراتین، تفاوت رنگ مو و هایلایت، ماندگاری خدمات یا هزینه هر سرویس سؤال داشته باشند. اگر پاسخ این سؤالها را در سایت منتشر کنید، هم به مشتریان فعلی کمک میکنید و هم ممکن است کاربران جدید از طریق گوگل شما را پیدا کنند.
برای شروع لازم نیست هر هفته ده مقاله منتشر کنید. چند محتوای مفید که پاسخ واقعی به سؤال مشتریان باشند، ارزش بیشتری از تعداد زیادی مقاله سطحی دارند.
قدم دوازدهم: اگر محصول میفروشید، مسیر خرید را ساده کنید
اگر کسبوکارتان فروش محصول دارد، باید مشخص کنید مشتری چطور میتواند سفارش ثبت کند.
در سادهترین حالت، سایت میتواند محصولات را معرفی کند و مشتری برای سفارش با شما تماس بگیرد. در مراحل پیشرفتهتر ممکن است به سبد خرید، پرداخت آنلاین، مدیریت سفارش، موجودی محصول، ارسال و پیامک وضعیت سفارش نیاز داشته باشید.
همه کسبوکارها از روز اول به این امکانات احتیاج ندارند. اگر هنوز فروش آنلاین شما محدود است، بهتر است ابتدا با یک فرایند ساده شروع کنید و با افزایش سفارشها سیستم را توسعه دهید.
قدم سیزدهم: عملکرد آنلاین کسبوکارتان را اندازه بگیرید
یکی از مزیتهای مهم فضای آنلاین این است که میتوانید بفهمید کاربران چطور شما را پیدا کردهاند و چه رفتاری در سایت داشتهاند.
برای مثال Google Search Console میتواند نشان دهد سایت شما با چه جستوجوهایی در Google Search دیده شده است. ابزارهای تحلیلی دیگر هم میتوانند به شما کمک کنند بفهمید کدام صفحات بازدید بیشتری دارند، کاربران از چه کانالهایی وارد سایت میشوند و کدام بخشها بیشتر به تماس یا ثبت درخواست منجر میشوند.
این اطلاعات کمک میکنند بهجای حدس زدن، تصمیمهای بعدی را براساس رفتار واقعی کاربران بگیرید.
در مقاله آینده «Google Search Console چیست و چه کمکی به سایت میکند؟» میتوان این ابزار را به زبان سادهتر و کاربردیتر معرفی کرد.
آیا باید از روز اول همه این کارها را انجام دهم؟
نه. یکی از دلایلی که بعضی کسبوکارها هیچوقت آنلاین نمیشوند این است که مسیر را بیش از حد پیچیده میبینند. تصور میکنند باید از ابتدا سایت بزرگ، فروشگاه آنلاین، دهها مقاله، چند شبکه اجتماعی و تبلیغات مختلف داشته باشند.
در حالی که برای بسیاری از کسبوکارهای کوچک این ترتیب کافی است:
- اطلاعات اصلی کسبوکار را آماده کنید.
- یک دامنه مناسب انتخاب کنید.
- یک سایت ساده بسازید.
- راه تماس با مشتری را مشخص کنید.
- کسبوکار را در کانالهای مرتبط معرفی کنید.
- برای خدمات اصلی صفحات مناسب بسازید.
- بهمرور روی سئو و محتوا کار کنید.
- براساس رفتار مشتریان سایت را توسعه دهید.
لازم نیست همهچیز از روز اول کامل باشد؛ مهم این است که حضور آنلاین شما برای مشتری قابل استفاده باشد.
سایت یا اینستاگرام؛ کدام برای شروع بهتر است؟
این دو جایگزین کامل یکدیگر نیستند. شبکههای اجتماعی برای ارتباط روزمره، انتشار محتوا و ساخت مخاطب مفید هستند، در حالی که سایت فضای مستقلتری برای معرفی ساختارمند کسبوکار در اختیار شما میگذارد.
در سایت کنترل بیشتری روی محتوا دارید، صفحات میتوانند در Google Search دیده شوند و مشتری میتواند اطلاعات اصلی کسبوکار را یکجا پیدا کند. برای بسیاری از کسبوکارها بهترین حالت این است که سایت و شبکههای اجتماعی در کنار یکدیگر استفاده شوند.
آنلاین کردن کسبوکار چقدر هزینه دارد؟
پاسخ به امکاناتی که نیاز دارید بستگی دارد. ساخت یک فروشگاه اینترنتی بزرگ با فرایندهای اختصاصی طبیعتاً هزینه بیشتری از یک سایت ساده معرفی خدمات دارد.
هزینه حضور آنلاین میتواند شامل دامنه، سایت، تولید محتوا، تبلیغات، ابزارهای جانبی و نگهداری باشد. بهتر است بهجای پیدا کردن «رایگانترین» روش، به دنبال روشی باشید که با هزینه منطقی نیاز واقعی کسبوکارتان را برطرف کند.
در مقاله «سایت رایگان واقعاً وجود دارد؟ راهنمای انتخاب سایتساز برای کسبوکارها» درباره هزینه واقعی ساخت و نگهداری سایت بیشتر توضیح دادهایم.
با یکبوم کسبوکارتان را آنلاین کنید
اگر اولین قدم شما برای آنلاین شدن، ساخت سایت است، لازم نیست برای شروع وارد پیچیدگیهای برنامهنویسی و طراحی سایت شوید.
با یکبوم میتوانید اطلاعات کسبوکار، خدمات، محصولات و نمونهکارهایتان را در یک سایت قرار دهید و خودتان محتوای آن را مدیریت کنید. میتوانید ابتدا با یک سایت ساده شروع کنید و بعد همزمان با رشد کسبوکار، محتوا و امکانات آن را کاملتر کنید.
هدف این نیست که از روز اول پیچیدهترین سایت ممکن را داشته باشید. هدف این است که وقتی مشتری شما را در اینترنت جستوجو میکند، جایی وجود داشته باشد که بتواند کسبوکارتان را بشناسد و با شما ارتباط بگیرد.
جمعبندی
آنلاین کردن کسبوکار یک پروژه یکشبه نیست و لازم هم نیست همهچیز را همزمان انجام دهید. از یک حضور ساده و قابل اعتماد شروع کنید؛ دامنه مناسبی انتخاب کنید، سایتتان را بسازید، اطلاعات اصلی کسبوکار را کامل کنید و راه ارتباط با مشتری را واضح نگه دارید.
بعد از آن میتوانید به مرور روی حضور در گوگل، شبکههای اجتماعی، سئو، تولید محتوا و فروش آنلاین کار کنید.
مهمترین نکته این است که ابزارها را هدف ندانید. هدف اصلی آنلاین شدن این است که مشتری راحتتر شما را پیدا کند، شما را بشناسد و بتواند قدم بعدی را بردارد.
سوالات متداول
برای آنلاین کردن کسبوکار از کجا شروع کنم؟
ابتدا هدف خود را مشخص کنید و اطلاعات اصلی کسبوکار را آماده کنید. بعد میتوانید دامنه تهیه کنید، یک سایت ساده بسازید و کانالهای اصلی ارتباط با مشتری را مشخص کنید.
آیا برای آنلاین کردن کسبوکار حتماً سایت لازم است؟
میتوانید فقط از شبکههای اجتماعی یا پلتفرمهای دیگر استفاده کنید، اما سایت فضای مستقلی برای معرفی کامل کسبوکار و حضور در نتایج جستوجو در اختیار شما قرار میدهد.
آیا برای ساخت سایت باید برنامهنویسی بلد باشم؟
خیر. سایتسازها امکان ساخت و مدیریت سایت بدون دانش برنامهنویسی را فراهم میکنند.
سایت بهتر است یا شبکههای اجتماعی؟
کارکرد آنها متفاوت است. شبکه اجتماعی برای ارتباط و انتشار محتوا مناسب است و سایت برای معرفی ساختارمند کسبوکار و ایجاد یک حضور آنلاین مستقل کاربرد دارد. معمولاً استفاده همزمان از هر دو نتیجه بهتری دارد.
بعد از ساخت سایت چطور مشتری جذب کنم؟
میتوانید روی سئو، معرفی کسبوکار در گوگل، شبکههای اجتماعی، تولید محتوا، تبلیغات و معرفی دهانبهدهان کار کنید. بهترین کانال به نوع کسبوکار و مشتریان شما بستگی دارد.
برای آنلاین کردن کسبوکار باید فروشگاه اینترنتی داشته باشم؟
خیر. اگر کسبوکار خدماتی دارید یا هنوز فروش آنلاین زیادی ندارید، یک سایت معرفی خدمات و مسیر ساده تماس یا ثبت درخواست میتواند برای شروع کافی باشد.
برای آنلاین شدن چه چیزهایی باید از ابتدا آماده کنم؟
حداقل نام و توضیح کسبوکار، خدمات یا محصولات، تصاویر، راههای تماس، آدرس و ساعت کاری در صورت داشتن محل حضوری و چند نمونهکار یا اطلاعات اعتمادساز را آماده کنید.
سایت کسبوکارتان را در چند دقیقه بسازید
ویترین حرفهای کسبوکارتان را بسازید.
